Resava (Resavac)

Despot Stefan Lazarevic, Resavska Skola - Gornja Resava

Resavac - s despotDespot Stefan Lazarevic - u svojoj zaduzbini, Manastiru Resava (sada Manasija) organizovao je Resavsku prepisivacku skolu, evropski centar za prevodjenje i prepisivanje knjiga. Manastir Koporin kod Velike Plane izgradio je 1415. g u cast svog povratka iz bitke kod Angore, kao i izlaska svoje sestre Olivere iz sultanovog harema (zakaludjerila se). Dvaput godisnje: 1. avgusta, na dan njegove smrti i 15. avgusta na dan slave ovog manastira, civot u Koporinu za koji se smatra da sadrzi Despotove mosti se otvara.

Osim biografskih radova, a posebno, "Zakona o rudniku Novo Brdo" (1412), Stefan Despot Lazarevic je pisao i knjizevne radove: "Pohvala Knezu Lazaru" (1389); "Natpis na mramornom stubu na Kosovu" (1404); "Slovo ljubve" (1409), poetsko pismo mladjem bratu Vuku (Lazarevicu) verovatno upuceno kao poziv na pomirenje. Imao je ogromnu biblioteku u kojoj je osim bogoslovskih i poucnih tekstova bilo filozofskih spisa i knjiga iz istorije i poezije. Njegova zaduzbina Manastir Resava, (sada Manasija), bila je umetnicko steciste slikara, pisaca, pesnika, pripovedaca srednjovekovne Evrope.

Citao je i pisao na staroslovenskom, prevodio sa Grckog i vladao je latinskim jezikom. Najznacajniji Despotov knjizevni rad, poetska poslanica, "Slovo ljubavi" jedan je od najlepsih tekstova Srpske knjizevnosti, ima deset strofa ciji inicijali daju akrostih: "Slovo ljubve". Zivot Despota Stefana Lazarevica od Konstantina Filosofa pokazuje da su, u vreme kad je zivotopis pisan, u krugu knjizevnih ljudi oko Despota Stefana Lazarevica bili poznati ne samo Platonova i Aristotelova filosofija i ucenja Herma Trismegista, nego i Plutarhov zivot Aleksandrov. Pogledaj, Slovo Ljubavi

Despot Stefan je u manastiru imao veliku biblioteku, sa preko 20.000 knjiga u rukopisu. Na njegov zahtev u Ljubostinjskoj pustinji, muska monaska naseobina, oko manastira Ljubostinje je preveden Stari zavet i Zonara. Igumana Lesjamskog manastira Venedikta slao je u Svetu goru da mu prevede "Sestodnev Jovana Zlatoustog".

Od knjiga ove biblioteke danas se u Manasiji cuva jedan deo i deo drugog rukopisa, dok se u Svetoj gori u manastiru Kostomonitu nalazi Teofilovo tumacenje jevandjelja, a jedan broj ovih rukopisa dospeo je i u Rusiju, gde se i sada cuva.

U Odesi se nalazi jedan rukopis iz 1420. god. U nasoj zemlji ovih rukopisa ima u Peckoj Patrijarsiji i Patrijarsiji srpske pravoslavne crkve u Beogradu, a veruje se i u jos nekim manastirima. Od knjiga njegove biblioteke i danas se cuva u Svetoj gori u manastiru Kastomonitu Teofilaktovo tumacenje jevandjela.

U biblioteci Pecke patrijarsije i danas se nalazi jedan broj knjiga iz Resavske skole, koje datiraju iz 15. veka.

Srpska pravoslavna crkva slavi Svetog Stefana Lazarevica, Despota Srpskog, na dan 1. avgusta (19. jula po julijanskom kalendaru), zajedno sa njegovom majkom, Svetom Knjeginjom Milicom, monahinjom Evgenijom (Velikoshimnicom Jefrosimijom).

Odstampaj

Radio Resavac

Resavac - logo